Tìm Hiểu Chính Trị Mỹ 2020

Phần 1

Người Việt sau hơn 40 năm sống trên đất Mỹ vẫn chưa “đọc” được chính trị Mỹ. Ngoài chuyện suy nghĩ theo cảm tính, xúc động của biến cố 1975, chúng ta còn có thói quen “quên” chủ nhà. Chúng ta là di dân, chưa hiểu lịch sử, văn hóa Mỹ mà cứ đem thói quen Việt ra để phán đoán những sinh hoạt chính trị Mỹ.

Lịch sử

Lịch sử Mỹ là hợp chủng quốc do những người di dân thành lập. Những làn sóng di dân nhập vào nước Mỹ liên tục thay đổi đời sống nước Mỹ. Vị trí và địa lý của nước Mỹ đã đặt nước Mỹ vào vai trò lãnh đạo thế giới sau hai cuộc đại chiến có thể định đoạt sinh mệnh của các nước nhỏ. Điều này đã khiến các nhóm di dân đã sống trên đất Mỹ tưởng rằng họ có thể chi phối được sinh hoạt của nước Mỹ mà đôi khi quên đi quyền lợi chính của nước Mỹ. Mà quyền lợi của nước Mỹ thì không hoàn toàn phù hợp với nhu cầu của các nước  nhỏ. Ai cũng biết chính trị hôm nay là lịch sử của ngày mai. Vậy người Mỹ gốc Việt biết gì về chính trị Mỹ?

Chính trị

Sinh hoạt chính trị Mỹ là sinh hoạt lưỡng đảng. Người Việt thường chỉ chú trọng về đối ngoại: Cộng Hòa là chống Cộng còn Dân Chủ là thân Cộng (hay thiên Cộng) mà quên đi chủ trương của mỗi đảng. Chúng ta cũng thường quên hệ thống chính trị liên bang do 50 tiểu bang hợp lại. Vì lý do địa lý và kinh tế nên sinh hoạt chính trị của các tiểu bang cũng nhau và mùa bầu cử của địa phương thay đổi liên tục với chu kỳ 2 năm trong khi liên bang là 4 năm. Là sinh hoạt dân chủ nên các cấp địa phương (quận, hạt, tỉnh) sẽ quyết định sinh hoạt cấp tiểu bang và các tiểu bang sẽ quyết định bầu cử toàn quốc (liên bang). Nếu chúng ta chỉ đi bầu khi có tranh cử toàn quốc (tổng thống) mà bỏ lơ các cuộc bầu cử 2 năm (tiểu bang, Quốc Hội) mà quên đi sự kiện nếu Tổng Thống không có Quốc Hội hợp tác thì rất khó làm việc hữu hiệu.

Cái hay của hệ thống chính trị liên bang là khi một tiểu bang có những sinh hoạt đúng hay sai thì các tiểu bang lấy đó làm kinh nghiệm để thay đổi tốt hơn. Cái dở của chính trị Mỹ là chỉ muốn được việc (pragmatic) nên đôi khi coi thường giá trị đạo đức. Tuy là hiến pháp cho phép mức độ sinh hoạt dân chủ tối đa trên căn bản luật pháp (rule of law) và trật tự (law and order) nhưng vì luật pháp luôn luôn đi sau khi tội ác xảy ra và mất thời gian điều tra, truy tố nhiều khi phải mất hàng chục năm mới đủ bằng cớ đưa ra tòa. Tòa án nhiều khi cũng kéo dài cả nhiều năm để kết tội, rồi bị can kháng án (appeal) có khi lên đến Tối Cao Pháp Viện. Cho nên giới chính trị và thương mại đã lợi dụng mọi kẽ hở luật pháp để khuynh đảo xã hội. Do đó nên dân chủ Mỹ là cho cả kẻ xấu lẫn tốt tung hoành thiên hạ. Sự xáo trộn cực kỳ phức tạp của nền chính trị Mỹ đòi hỏi sự vươn lên của những tay kiệt xuất và đào thải kẻ yếu. Nhưng người di dân đến nước Mỹ chỉ nhìn lên “giấc mơ Mỹ” (American dream) mà quên đi giấc mơ cũng vẫn chỉ có thể thực hiện bởi con người. Và khi con người vong thân, vong bản thì giấc mơ  thiên đàng chính là địa ngục.

Cái thơ ngây của người Việt là cứ chú trọng vào chuyện VN mà quên đi chính sách ngoại giao của Mỹ thường thay đổi theo chu kỳ tổng thống và quyền lợi nước Mỹ. Thế lực chính trị của người Việt gốc Mỹ cũng chưa đủ mạnh để có tiếng nói trong chính sách ngoại giao Mỹ. Chỉ khi nào chúng ta đứng trên lập trường của nước Mỹ, cho dân Mỹ thì tiếng nói của chúng ta may ra mới có tiếng vang. Hình như chúng ta đã quên việc Mỹ (Trump) bỏ rơi sắc dân Kurd sau khi họ đã nỗ lực chiến đấu và hy sinh trong việc giúp Mỹ chống bọn khủng bố ISIS tại Syria và Iraq. Đó là một VN thứ hai, rất may là họ được khối Ả Rập giúp nên còn tồn tại tuy rất khốn đốn vì Thổ uy hiếp. Vậy khi Mỹ vì quyền lợi xen vào tranh chấp khu vực và có thể phủi tay khi quyền lợi không còn nữa. Vậy thì Trump đã hành động theo cá tính hay vì chính sách của đảng Cộng Hòa? Có lẽ những ai ủng hộ Trump sẽ không có câu trả lời vì họ chỉ phản ứng theo cảm tính.

Muốn được như vậy thì sinh hoạt của cộng đồng VN (CĐVN) trên đất Mỹ phải thay đổi.

Hãy để các nhóm, đảng chính trị VN (hải ngoại) lo chuyện VN và CĐVN củng cố các liên hệ sinh hoạt chính trị địa phương. Khi cả hai phía có nền tảng vững chắc thì sự bắt tay mới xảy ra. Từ đó khối người ngoại mới hy vọng giúp ích cho các cuộc đấu tranh trong nước.

Người Việt hãy suy nghĩ một chút về hệ thống chính trị lưỡng đảng. Hiến pháp Mỹ không quy định phải là lưỡng đảng nhưng các nhà chính trị đã cố duy trì nó như một đặc tính của sinh hoạt chính trị Mỹ. Thực sự chủ trương của hai đảng (Cộng Hòa và Dân Chủ) chỉ là bình phong che dấu trò đảng tranh (sẽ nói trong bài viết ).

Dĩ nhiên hệ thống lưỡng đảng có những ưu-khuyết điểm của nó nhưng khi con người mất tính Nhân Chủ, Nhân Bản thì cái xấu phát triển và lợi dụng khuyết điểm của lưỡng đảng và phân hóa xã hội như chúng ta thấy qua các cuộc bầu cử từ 1990s cho đến nay.

Vậy hiến pháp cho VN tương lai có quy định hay không quy định chủ trương hệ thống chính trị lưỡng đảng?  Mà đa đảng thì có gì để mà “đa” (nhiều)? Thực sự vai trò của lưỡng đảng (Cộng Hòa, Dân Chủ) chỉ là dựa trên hai khuynh hướng: bảo thủ (coervative) của đảng Cộng Hòa và cởi mở (liberal) của đảng Dân Chủ. Còn nếu có đảng thứ 3, 4, 5… thì sẽ có khuynh hướng gì nữa?

Luật pháp

Một khi chưa hiểu hệ thống chính trị Mỹ mà cứ dịch hiến pháp Mỹ ra làm hiến pháp Việt cho VN tương lai thì quả là đại họa. Hãy thử lấy thí dụ về sự phân biệt giữa giáo quyền và chính quyền. Nhưng còn “in the God we trust”? Nếu không có God thì chúng ta (chính quyền và dân chúng) sẽ không còn tin nhau nữa hay sao? Còn nếu chúng ta cần có “God” (thượng đế) thì nếu bạn tin Chúa, tôi tin Phật, anh tin Muhammad thì các vị này có tin nhau không? Nếu không như hiện nay thì làm sao chúng ta làm việc? Mà nếu tin nhau thì tại sao còn đánh bom tự sát, chặt đầu, thả bom giết nhau vì tôn giáo?

Hãy lấy thí dụ về Tối Cao Pháp Viện tượng trưng cho công bằng xã hội (justice) với hình ảnh nữ thần công lý bịt mắt nói lên sự vô tư của pháp luật nhưng nếu các vị thẩm phán theo Thiên Chúa giáo và phán quyết sự phá thai là vi hiến thì phải chăng đã bị niềm tin tôn giáo chi phối? Tuy là dẫn chứng hay biện luận theo tinh thần của hiến pháp nhưng ai biết trong các vị đã thiên lệch? Cũng là một hiến pháp do những người sáng lập nước Mỹ viết ra nhưng tại sao hàng chục năm trước Roe vs Wade được thông qua mà ngày nay bị đảo ngược (sẽ bị đảo ngược)? Vậy các vị thẩm phán của quá khứ sai hay các vị thẩm phán của ngày nay sai? Nếu chẳng may có một vài vị thẩm phán theo tôn giáo (Phật giáo, Hồi giáo) thì các vị tin “God” (in the the God we trust) nào?

Rồi một thí dụ về nhân quyền (human rights). Nếu nhân quyền không phân biệt nam hay nữ thì tại sao cấm phụ nữ phá thai? Nếu người nam không ân ái người nữ thì làm sao người nữ có thai? Và nếu cơ thể người nữ phải mang thai thì bản thân họ muốn đẻ hay phá là cơ thể (thể xác và tinh thần) họ chịu hậu quả. Tại sao pháp luật (hiến pháp không xác định mà chỉ có các vị quan tòa quyết định) là bắt ép người nữ không được phá thai? Vậy thì nhân quyền của người nữ nằm ở đâu?

Còn nói về chuyện giết người (hay thai nhi) thì tại sao hiến pháp cho phép mang súng (second amendment) để tự vệ và cũng là để giết người thì hợp pháp. Người đã sống nhiều năm, đang làm việc, sản xuất thì cái chết của họ sẽ gây thiệt hại cho xã hội như thế nào? Còn thai nhi cũng là con người nhưng cái chết chỉ có thể gây thiệt hại cho người cưu mang chứ không xáo trộn xã hội như một người đã và đang sống trong xã hội.

Còn nếu cãi về nhân quyền của thai nhi thì hãy trở lại nhân quyền của người Nam tác động trên người Nữ thì mới tạo nên cái thai, người nữ chịu tội hay tác nhân (người nam) chịu tội? Khi bạn (người nam) vi phạm nhân quyền của người (người nữ) và tố cáo người đó vi phạm nhân quyền của người thứ ba (thai nhi) thì ai có tội?

Tháng 10 năm 2020 (Việt lịch 4899)

Phần 2

Chuyện di dân

Nếu người Việt di tản còn mơ một ngày trở về đất Bách Việt bên bờ Động Đình Hồ bên Trung Hoa thì phải nhớ chúng ta cũng là một dân tộc phải di dân để tránh nạn diệt chủng của Hán tộc đã gây ra cho 99 bộ tộc Bách Việt thì hãy nhìn chuyện di dân trên đất Mỹ.

Nước Mỹ thành lập do những người di dân Âu Châu. Họ đã tiêu diệt gần hết các bộ lạc da đỏ (Native American) và sau đó tiếp nhận các nhóm di dân các nơi trên thế giới.

Vì chấp nhận nền kinh tế tư bản và đặt quyền lợi lên trên. Sức mạnh kinh tế cũng là sức mạnh chính trị là để duy trì sự tồn tại của quốc gia. Và để đẩy mạnh sự phát triển kinh tế nhanh hơn các nước , nước Mỹ đã khai thác chế độ di dân.

Đến từ các khu vực chiến tranh, đói kém… các nhóm di dân đã nỗ lực phấn đấu để vươn lên trong môi trường thuận tiện cho những ai có cố gắng làm việc, học hỏi…. Nền kinh tế Mỹ dựa trên tiểu thương (99.9%  of business in US are small businesses, owing to the rather large threshold of 500 employes, www.chamberofcommerce.org). Và giới tiểu thương đã dựa trên các nhóm di dân để làm giàu, nói thẳng là bóc lột những người di dân chấp nhận đủ loại việc làm để sống còn và vươn lên trên đất Mỹ. Để chấp nhận sự hội nhập vào nền văn hóa mới, các người di dân phải chịu đựng sự kỳ thị chủng tộc phát sinh từ khi người di dân Âu Châu du nhập nô lệ da đen từ Châu Phi để khai thác nhân lực trong thời kỳ lập quốc. Các nhà chính trị Mỹ đã quên (hay lờ) đi người da đỏ mới chính là chủ nhân đất Mỹ cho đến nay vẫn sống vất vưởng trong các khu cô lập, hẻo lánh (reservation) với sự bạc đãi của chính quyền liên bang.

Vậy hiến pháp và luật pháp của VN tương lai sẽ giải quyết như thế nào về các sắc tộc Chân Lạp, Chàm tại VN?

Trở lại chuyện nước Mỹ, những người Mỹ gốc Việt làm các dịch vụ thương mại cũng đã lợi dụng nhân công rẻ của những người di dân để khai thác lợi nhuận. Vậy chúng ta có thông cảm cho những người di dân này không (mà chính chúng ta đã từng trải qua)? Ai chẳng biết trong những nhóm di dân đều có người xấu, tốt. Nếu những người đã sinh trưởng trên đất Mỹ còn phạm tội ác thì nói gì người xứ lạ đến từ đói kém? Các nhà chính trị lưỡng đảng đã lợi dụng di dân để làm lợi khí tranh cử chứ chẳng thực tình muốn giải quyết vấn đề di dân cho dù đó là mạch sống (kinh tế) của nước Mỹ chỉ vì giới tiểu thương là giới trung lưu tham dự vào sinh hoạt chính trị Mỹ vì quyền lợi của họ trong đó có sự lợi dụng người di dân và đó cũng là “quyền lợi” của nước Mỹ và người Mỹ. Bạn có thể chống lại quyền lợi của nước Mỹ hay không? Bạn sẽ bị chụp mũ là “socialist” (người theo chủ nghĩa xã hội) đồng nghĩa với cộng sản chứ không phải chủ nghĩa xã hội của các nước Bắc Âu.

Chúng ta tỵ nạn cộng sản nhưng lại dùng xảo thuật cộng sản để hại nhau? Chi vậy? Chỉ vì giới tiểu thương là giới trung lưu tham dự vào sinh hoạt chính trị Mỹ vì quyền lợi của họ trong đó có sự lợi dụng người di dân và đó cũng là “quyền lợi” của nước Mỹ và người Mỹ.

Chúng ta tỵ nạn cộng sản nhưng lại dùng xảo thuật cộng sản để đánh nhau khi đang sống trên một đất nước có nền dân chủ nhất thế giới? Chi vậy?

Tự do ngôn luận

Có nhiều người Việt học rất nhanh khẩu hiệu này: tôi thích Trump, ai chống Trump là “socialist”  là ủng hộ Biden (đảng Dân Chủ)? Cũng như tại tiểu bang Virginia có một số người dùng bảng số xe với khẩu hiệu “Don’t treat on me” (đừng xử tệ với tôi). Nhiều người tin rằng “tự do ngôn luận” được ghi trong hiến pháp và như vậy tôi muốn nói sao thì nói?

Bạn quên rằng căn bản của hiến pháp là giúp mọi người trong xã hội sống với nhau. Nếu bảo rằng “tự do ngôn luận” để chửi bới, vu khống, mạ lỵ, chế giễu, đe dọa giết người, quấy nhiễu… người mà vẫn cho rằng “có quyền theo hiến pháp” như vậy thì có lẽ bạn phải ra tòa nhiều lần vì kiện tụng mới sáng mắt. Vì chỉ có tòa án phán quyết và phạt vạ thì người dân mới hiểu “tự do ngôn luận” có giá trị như thế nào.

Cũng như khẩu hiệu “đừng xử tệ với tôi” cho thấy sự răn đe là “tôi” sẽ có hành động, phản ứng quyết liệt nếu bị đối đãi như vậy. Câu hỏi tự đặt ra là vì sao bạn bị đối xử như vậy? Chắc phải có lý do. Vậy hãy đi từng bước để giải quyết … để hai bên có  “tự do ngôn luận”. Vì nếu cả hai bên cùng “cương” thì chỉ có đấu súng để giải quyết và đó không phải lối giải quyết của nền văn minh dân chủ.

Kết

Để sống trong một đất nước văn minh thì mỗi sáng chúng ta đều soi gương, rửa mặt, chải đầu…. Vậy mỗi khi soi gương, liệu mỗi người chúng ta có nhìn hình ảnh trong gương là một con người nhân bản hay chỉ là con thú đội lốt người để đi bóc lột đồng loại?

Mỗi khi nhận diện sự rối loạn của xã hội, chinh trị, kinh tế … có khi nào chúng ta nhìn về cội gốc của những nguyên do ấy đều phát xuất từ những con người mất nhân tính (lương tâm). Chẳng lạ gì khi những người “tù nhân lương tâm” đến từ VN đã “mất” lương tâm chỉ vì chuyện chính trị trên đất Mỹ và bóp méo chính trị Mỹ chỉ vì vấn đề VN: chống Trung Cộng. Mà chống Trung Cộng thì có lợi cho Việt cộng tiếp tục cai trị đất nước. Vậy hóa ra người Việt “chống cộng” với sự giúp đỡ của Trump và đảng Cộng Hòa đã tiếp tay cho cộng sản VN tiếp tục ngu dân, hại dân. Chuyện chửi ông Biden hại VNCH là quá khứ  (nên nhớ lúc đó ông Biden chỉ là một Thượng Nghị Sĩ -Junior Senator-trong số 100 tại Quốc Hội). Chuyện kêu gọi Mỹ đánh Trung Cộng để cứu nước Việt cho CSVN tồn tại là xảy ra trước mắt. Quý vị có biết là quý vị đang làm gì hay không?  What’s next?

Tháng 10 năm 2020 (Việt lịch 4899)

Đã xem 103 lần

Ủng hộ nhóm Văn tuyển.

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments